Poreklo prezimena, selo Mali Crljeni (Lazarevac)

Poreklo stanovništva sela Mali Crljenci (danas Mali Crljeni), opština Lazarevac. Prema knjizi „Šumadijska Kolubara“ Petra Ž. Petrovića, prvo izdanje 1939. godine, drugo izdanje 1949. godine – poslednje izdanje Službeni Glasnik i SANU – Edicija „Koreni“ 2011. godine u sklopu knjige „Šumadija i Šumadijska Kolubara“. Priredio saradnik portala Poreklo Milodan. 

Položaj sela.

Mali Crljeni je u klisurastoj dolini srednjeg toka Peštana a između Baroševca, Bistrice, Rudovaca i Prkosave. Veći deo naselja je na levoj osojnoj strani Peštana a samo nekoliko kuća ima na desnoj strani. Ono je razređenog tipa, izduženo i deli se na krajeve: Gornji Kraj, Donji Kraj i na kraj Petkovaču. Kuće su po kosama i njihovim stranama i visoko iznad rečnih dolina, jer su doline sa strmim stranama.

Vode.

U selu ima dva izvora, Slanac i Vojinovac. Od drugog nastaje potok istog imena. Drugi potok je Gliševac, koji leti presušuje, a treći je Gurbetina Jaruga, u kojoj su ranije živeli Cigani gurbeti. Voda za piće i za druge domaće potrebe upotrebljava se iz bunara. Seoski potes se graniči: Do Bistrice je brdo Petkovača, do Baroševca je brdo Čokanlija, potok Zabela i Peštan; prema Rudovcima su Kočino Polje, Selište i Mirkova jaruga; do Prkosave je Bobija a prema Strmovu je Siljevito Polje.

Zemlje i šume.

Njive i livade su na mestima koja se zovu: Siljevito Polje, Mostina, Zaunka, Boškovica, Naunci, Podunke, Stublica, Slatina, Bobija, Guševac, Ključevi, Zabeli, Delino Polje, Ravne Livade, Zabrdo, Kusanja, Kupušnjak, Moravice, Karića Brdo, Žuti Breg, Kulič i Petkovača. U seoskom potesu ima kamenolom granita, krečnjaka i križaka. Od krečnjaka se peče kreč. Šuma je u privatnim zabranima. Ona je cerova, graničeva, bukova i najmanje ima grabove.

Starine u selu.

Staro selo je bilo na mestu Selište, a na vrhu brda Petkovače je staro „madžarsko“ groblje, od koga se i danas poznaju tragovi. Po predanju na Kočinom Polju je „logorovao“ Kapetan Koča sa svojim dobrovoljcima, pa je po njemu to polje dobilo ime.

Podaci o selu.

Današnje groblje je u strani više sela. Litija se nosi na Belu Subotu, prvu posle Duhova a zavetina se drži na Mladence kod seoske kuće.

Mali Crljenci su kao naselje uneti u Ebšelvicovu kartu, pa se u arhivskoj građi pominju tek 1811. godine. U njemu je 1818. godine bilo 24 kuće a 1844. godine imalo je 36 kuća sa 291 stanovnika. Danas ima 15 rodova sa 113 kuća.

Poreklo stanovništva.

Po predanju najstariji rodovi su u ovom selu oni koje je kapetan Koča preselio iz Srema krajem 18. veka. To su ovi rodovi:

–Živanovići (Blagojevići, Smiljanići ili Petrovići, Markovići, Milutinovići i Obradovići) su jedan rod, slave Đurđic.

–Stevanovići; jedna porodica se odselila u Sokolovu, Đurđevdan.

–Lazarevići, Lazarevdan.

U prvoj polovini prošlog veka doselilo se dvanaest rodova:

–Karići (Vasiljevići i Markovići danas Matići) su došli od Sjenice, Lučindan.

–Nikodinovići (Uroševići i Atanackovići) su sa Kosova, Nikoljdan.

–Đorđevići su od Karanovaca (Kraljeva), a daljom starinom su od Novog Pazara, Aranđelovdan.

–Pantelići, doselili su se sa Đorđevićima od Novog Pazara, Petrovdan.

–Trgovčevići (Matići drugi, Pavlovići, Ilići i Petrovići) su jedan rod, ali su se već razrodili, starinom su iz Bosne, Jovanjdan.

–Anđelkovići (Milovanovići) su od Matića u Petki a ovamo su se doselili još za vreme Turaka, Stevanjdan.

–Nedeljkovići su od Sjenice, pobegli u vremenu Karađorđevog opsedanja Sjenice, Stevanjdan.

–Pavlovići su od Pavlovića u Zeokama. Ne pominju se u tom selu, osim Pavla (mogućeg pretka) iz familije Gošnići (Paunovići i Avramovići); neka baba je dovela tri sina Pauna, Pavla i Avrama, koji slave Lučindan a poreklom su „od Trebinja“.

–Đakovići su od Đakovića u Zeokama. U Zeokama nema Đakovića, ali se pominju Martinovići (Radosavljevići i Petrovići), koji su od Đakovića iz Prkosave, slave Nikoljdan.

–Pavlovići drugi, otac došao ženi u kuću iz Bistrice, Đurđic.

–Spasojevići, jedna porodica u Strmovu, su iz Vreoca, Đurđic.

–Rajić, otac se doselio odnekud iz „Stare Srbije“ kao sluga, Aranđelovdan.

–Crljenci, odselili se iz ovog sela u Pinosavu kod Beograda, ispod Avale.

IZVOR:  Petar Petrović – Šumadiska Kolubara, prvo izdanje 1939. godine, drugo izdanje 1949. godine – poslednje izdanje Službeni Glasnik i SANU – Edicija „Koreni“ 2011. godine u sklopu knjige „Šumadija i Šumadijska Kolubara“. Priredio saradnik portala Poreklo Milodan.