Poreklo stanovništva sela Raškoviće, opština Sjenica. Prema studiji „Sela sjeničkog kraja antropogeografska proučavanja“ Mile A. Pavlović iz 2009. godine. Priredio saradnik portala Poreklo Vojislav Ananić.
Raškoviće se nalazi na Gornjem Pešteru. Selo je udaljeno 35 km jugoistočno od Sjenice. Nalazi se u visinskom pojasu 1.140-1.180 m i svrstava se u seoska naselja razbijenog tipa. Smešteno je u planinskom prostoru između Homara (1.462 m), najvećeg ogranka planine Velika Ninaja, i Vranjevice (1.271 m). Locirano je južno od makadamskog puta Duga Poljana – Rasno – Karajukića Bunari. U selu se izdvajaju zaseoci (mahale): Muratovska i Sejdovska. Površina seoskog atara iznosi 818 ha, a Katastarske opštine Raškoviće 1.636 ha, koja obuhvata i atar sela Međugor, površine 818 ha. Prema popisu 2002. godine selo je imalo 164 stanovnika. Raškoviće je 1921. bilo u sastavu opštine Rasno i imalo je 7 domova i 53 stanovnika, a 1979. godine stiče status samostalnog naselja, do tada mu je pripadao i zaselak Međugor, koji je danas posebno naselje.
Od prirodnih retkosti ističe se pećina zvana Bezdan (neki je nazivaju i Raškovska pećina), koja se nalazi na Homaru. U ataru sela nema značajnijih izvora, reka i potoka, dok velike površine zauzimaju prirodne i veštačke livade. Povremeno dolazi do pojavljivanja i formiranja vodotoka u vidu reke, kao što je bilo 1952. i 1999. godine. Iznad sela se nalaze značajne pašnjačke površine i stočarski stanovi, koji se u novije vreme ne koriste.
O poreklu naziva i postanku sela postoji nekoliko tumačenja. Mile Nedeljković navodi da je „po svemu sudeći naziv sela u vezi sa starom srpskom vlasteoskom porodicom Raškovića, koja je iz ovih krajeva. Vekovni nasledni knezovi iz ove ugledne srednjevekovne porodice se pominju sve do prvih decenija XIX veka (knezovi Maksim i Jovan Rašković).” [Nedeljković, 1999, 108] Meštani tvrde da je selo dobilo naziv po ličnom imenu – Rašo, kome je selo pripalo kao timar i da se prvi put pominje u XVII veku.
Naselje je dobilo struju 1975, makadamski put 1985. i telefon 2007. godine. Vodovod je sagrađen 1983. godine i zajednički je za sela Međugor i Raškoviće, a voda je kaptirana sa izvora u selu Buča na teritoriji novopazarske opštine. U selu nema škole, pa đaci idu u Rasno. Meštani su 2004. godine izgradili mekteb.
Najvažnije zanimanje stanovništva je stočarstvo.
U periodu 1948-1991. broj stanovnika u ovom selu je porastao 42% a zatim se smanjio do 2002. godine 12%. Kod brojnog kretanja domaćinstava nije bilo značajnijih promena, pa je prosečan broj članova u domaćinstvu veoma visok, tako da su 1991. evidentirana 23 domaćinstva sa 5 i više članova (88,46%), a 2002. godine u ovu kategoriju spada 21 domaćinstvo (91,30%). Visok je udeo i domaćinstava sa 6 i više članova.
Broj stanovnika i domaćinstava sa prosečnim brojem članova u domaćinstvu
Godina Broj stanovnika Broj domaćinstava Srednji broj članova u domaćinstvu
1948. 148 22 6,72
1953. 163 22 7,40
1961. 163 22 7,40
1971. 164 20 8,20
1981. 184 25 7,36
1991. 210 26 8,07
2002. 164 23 9,39
Domaćinstva u selu Raškoviće:
1. Muratović Feho
Domaćiistvo ima 16 članova. Udaljenost od Sjenice iznosi 35 km, od osnovne škole 6 km, a od autobuske stanice 2 km. Kuća je zidana od tvrdog materijala i opremljena je sanitarnim uređajima i vodom. Struju su dobili 1975. godine. Tri člana domaćinstva rade u inostranstvu, a 6 članova traži posao. Osnovnu školu pohađa 6 lica, a srednju jedno lice. Domaćinstvo gaji ovce i goveda.
Poreklo: Familija potiče od Hota, zatim od Raša, po kome i selo dobija ime Raškoviće, a po starom Muratu su nazvani Muratovići.
Rod: Familija Sejdovići.
2. Sejdović Meho
Domaćinstvo ima 6 članova. Udaljeno je od Sjenice 35 km, od osnovne škole 6 km, a od autobuske stanice 2 km. Kuća je zidana od tvrdog materijala, ali nema sanitarne uređaje i vodu. Struju su dobili 1975. godine. U domaćinstvu nema zaposlenih lica. Tri člana domaćinstva traže posao, a 2 su učenici osnovne škole. Domaćinstvo gaji goveda.
Poreklo: Familija potiče od starog Sejda, po kome su dobili prezime.
Rod: Muratovići.
3. Zuković Bejan
Domaćinstvo ima 5 članova. Udaljenost od Sjenice iznosi 35 km, od osnovne škole 6 km, a od autobuske stanice 2 km. Kuća je zidana od tvrdog materijala i opremljena je sanitarnim uređajima i vodom. Struju su dobili 1975. godine. Jedan član domaćinstva radi u inostranstvu, a 2 člana traži posao. Osnovnu školu pohađaju 2 lica, a srednju jedno lice.
Poreklo: Familija potiče od Hota iz Albanije.
Rod: Muratovići, Sejdovići.
4. Fetahović Nazif
Domaćinstvo ima 8 članova. Udaljeno je od Sjenice 35 km, od osnovne škole 6 km, a od autobuske stanice 2 km. Kuća nije zidana od tvrdog materijala, ali je opremljena sanitarnim uređajima i vodom. Struju su dobili 1975. godine. Jedno lice radi u inostranstvu, 3 traže posao, a jedno je srednjoškolac. Domaćinstvo gaji ovce i goveda.
Poreklo: Familija potiče od Hota iz Albanije.
Rod: Muratovići, Sejdovići.
5. Muratović Smail
Domaćinstvo ima 5 članova. Udaljenost od Sjenice iznosi 35 km, od osnovne škole 6 km, a od autobuske stanice 2 km. Kuća je zidana od tvrdog materijala i opremljena je sanitarnim uređajima i vodom. Struju su dobili 1975. godine. Jedno lice je zaposleno u inostranstvu. Dva člana domaćinstva traže posao, a jedno je učenik osnovne škole. Bave se uzgojem goveda.
Poreklo: Familija potiče od Hota iz Albanije.
Rod: Sejdovići, Fetahovići.
6. Muratović Halil
Domaćinstvo ima 6 članova. Udaljeno je od osnovne škole 3,5 km. Kuća je građena od čvrstog materijala i ima sanitarne uređaje i vodu. Tri lica traže posao, a 2 su učenici osnovne škole.
Poreklo: Familija potiče od Hota iz Albanije. Stanovnici Raškovića potiču od Raša, a Aliverovića od Alja.
Rod: Po očevoj strani – Muratovići, Sejdovići, Zukovići i Aliverci.
Iseljenici iz sela Raškoviće:
1. Muratović Hido
Domaćinstvo ima 11 članova. Iselili su se 1992. godine u Novi Pazar radi zaposlenja. Nosilac domaćinstva je završio osmogodišnju osnovnu školu.
2. Fetahović Hajriz
Domaćinstvo ima 7 članova. Iselili su se 1983. godine u Novi Pazar radi zaposlenja. Nosilac domaćinstva je završio srednju školu.
3. Muratović Faik
Domaćinstvo ima 12 članova. Iselili su se 1997. godine u Novi Pazar radi zaposlenja. Nosilac domaćinstva je završio osmogodišnju osnovnu školu.
4. Fetahović Halit
Domaćinstvo ima 7 članova. Iselili su se 1989. godine u Novi Pazar radi zaposlenja. Nosilac domaćinstva je završio osmogodišnju osnovnu školu.
5. Muratović Jusuf
Domaćinstvo ima 12 članova. Iselili su se 1996. godine u Novi Pazar radi zaposlenja i ostalih razloga. Nosilac domaćinstva je završio srednju školu.
6. Fetahović Mahit
Domaćinstvo ima 9 članova. Iselili su se 1964. godine u Sarajevo radi zaposlenja. Nosilac domaćinstva je bez školske spreme.
7. Muratović Abit
Domaćinstvo ima 8 članova. Iselili su se 1966. godine u Novi Pazar radi zaposlenja. Nosilac domaćinstva je završio osmogodišnju osnovnu školu.
8. Zuković Hasan
Domaćinstvo ima 5 članova. Iselili su se 1974. godine u Australiju radi zaposlenja. Nosilac domaćinstva je završio osmogodišnju osnovnu školu.
9. Muratović Sabit
Domaćinstvo ima 9 članova. Iselili su se 1979. godine u Sarajevo radi zaposlenja. Nosilac domaćinstva je završio osmogodišnju osnovnu školu.
10. Ferhatović Šahin
Domaćinstvo ima 7 članova. Iselili su se 1965. godine u Žitoše – Skoplje (Makedonija) radi zaposlenja. Nosilac domaćinstva je završio osmogodišnju osnovnu školu.
11. Ferhatović Ćamil
Domaćinstvo ima 11 članova. Iselili su se 1969. godine u Skoplje iz ostalih razloga. Nosilac domaćinstva je bez školske spreme.
U potrazi za zaposlenjem, stanovnici Raškovića su se iseljavali u Novi Pazar, Sarajevo, Makedoniju i Australiju, što pokazuju i podaci sa terena.
Raškoviće ima povoljnu starosnu strukturu stanovništva jer je 1991. u selu bilo 48,57% stanovništva do 19 godina starosti, a 2002. godine 43,29%. Indeksi starenja su 1991. bili 0,11, a 2002. godine 0,29 indeksnih poena.
Stanovništvo po veroispovesti
Godina 1991. %
pravoslavni – –
muslimani 208 99,05
ostali 2 0,95
Stanovništvo po nacionalnoj pripadnosti
Godina 2002. %
Srbi – –
Bošnjaci 164 100,00
Muslimani – –
Ostali – –
Po veroispovesti, u ovom selu je 1991. godine bilo 99,05% muslimana i 0,95% ostalih. Po nacionalnoj pripadnosti, 2002. godine bilo je 100% Bošnjaka. Meštani smatraju da su se njihovi preci doselili u XVIII veku iz severne Albanije i Rugove.
U selu je 1981. bilo 106 stanovnika sa preko 15 godina starosti, 1991. godine 129 i 2002. godine 111. Broj lica bez školske spreme se smanjio u periodu 1981-2002. godine 50%, i sa 4 razreda osnovne škole 54% a povećao sa osnovnom školom 239%. Prema podacima iz 1981. evidentirana su 3 lica sa srednjom školom, a 2002. godine samo jedno, dok je 1991. bilo 11 (8,52%) a 2002. godine 6 nepismenih stanovnika (5,40%).
Domaćinstva u ovom selu izvore prihoda ostvaruju uglavnom iz poljoprivrede (1991. godine 80,76%, a 2002. godine 69,56%). Kao i u svim sjeničkim selima, i ovde zamire čuveno ovčarstvo, pa je selo 1981. imalo 1.104 ovce, a2002. godine 645.
IZVOR: UNIVERZITET U BEOGRADU GEOGRAFSKI FAKULTET, Mila A. Pavlović: SELA SJENIČKOG KRAJA antropogeografska proučavanja – naučna monografija, štampa „Forma B“, Beograd, 2009. Priredio saradnik portala Poreklo Vojislav Ananić
Komentari (0)