Poreklo prezimena, selo Vus (Crna Trava) Reviewed by Momizat on . Poreklo stanovništva sela Vus, opština Crna Trava. Istraživanje „Crna Trava i okolna sela“ saradnika portala Poreklo Miroslava B. Mladenovića Mirca, lokalnog etn Poreklo stanovništva sela Vus, opština Crna Trava. Istraživanje „Crna Trava i okolna sela“ saradnika portala Poreklo Miroslava B. Mladenovića Mirca, lokalnog etn Rating: 0
You Are Here: Home » Zavičaj - sela i gradovi » Poreklo prezimena, selo Vus (Crna Trava)

Poreklo prezimena, selo Vus (Crna Trava)

Poreklo stanovništva sela Vus, opština Crna Trava. Istraživanje „Crna Trava i okolna sela“ saradnika portala Poreklo Miroslava B. Mladenovića Mirca, lokalnog etnologa i istoričara

Selo Vus je naselje u Srbiji u opštini Crna Trava u Jablaničkom okrugu. Prema popisu iz 2002. godine bilo je 19 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 26 stanovnika).

Selo (mahala) Vus se nalazi severozapadno od Crkvene mahale (Dobro Polje). Do 1955.godine je pripadalo ovo naselje kao mahala sela Dobro Polje, aonda se administrativno izdvojilo kao selo.

To je naselje prvi put zaseljeno 1842.godine. Prvi naseljenik je Radisav Nikolić, koji se preselio iz Dobrog Polja od kokarske familije (Kokarci je mahala u s. Brod).

Ovo naselje je priznato po prvi put evidentirano 1955.godine.

U naselju Vus živi 19 punoletnih stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 55,8 godina (50, 8 kod muškaraca i 60, 3 kod žena). Ovo naselje je naseljeno Srbima, a broj stanovnika u zadnja tri popisa opada.

U naselju ima 7 domaćinstva, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 2, 71.

Demografska slika stanovništva posle Drugog svetskog rata (1945.g.) izgledala je ovako: 1948.godine (75 stanovnika), 1953.(84), 1961.(82), 1971.(71), 1981.(41), 1991.(26) i 2002.g.(19 stanovnika).

Selo Vus se nalazi na nadmorskoj visini od 1.055 metara.

Selo D o b r o   P o lj e (1964.g.) je i sa naseljem koje je skorijeg postanka a koje se zove V u s (11 kuća i 84 stanovnika).

Naselja: Crkvena Mahala, Bistrica, Kozilo i Vus-pripadali selu Dobro Polje- su skorijeg porekla; dok su Javorje (nekada u sklopu Dobrog Polja) i i Krsićevska mahala(selo Krstićevo) sela Dobro Polje starijeg porekla.

U selu Vus je bilo dosta stoke. Najbogatiji čovek ovog sela bio je Radisav Nikolić, koji je imao oko 300 ovaca i mnogo krupne stoke, kao i i poveći broj tovarnih konja.

Proizvodio je sir i maslo (puter) i prodavao ih u vlasotinačkim selima kao i u samom Vlasotincu.

Pošto je tada bilo razvijeno stočarstvo, bila je razvijena i trgovina stokom.

Stari ljudi ovoga kraja su tvrdili da su naši ljudi trgovali sa Turcima, pri čemu je Grčka bila važna tranzitna oblast za prelaz stoke na j putu za Tursku.

Stanovnici sela Vus su pohađali osnovnu školu u selo Dobro Polje, a osmoletku u selo Brod.

Među stanovnicima sela postoje visoko obrazovani ljudi, koji su se iselili iz sela. Među njima je najšpoznatiji bio Aleksandar Veličković, predsednik dobropoljske opštine, a njegov potomak Toma Veličković (sada u penziji) je sa fakultetskom spremom dugo vremena bio direktor zemljoradničke zadruge u Vlasotincu.

Na kraju 20. veka stanovništvo ovog sela se iselilo u: Vlasotince, Radinac kod Smedereva, Beograd.

Vus je danas ostalo kao i sva sela u planini pusto sa još po kojim staračkim domaćinstvom. Neki imaju svoje vikendice a ima onih koji iz Vlasotinca proizvode čuveni planinski krompir, koji se u zimskim mesecima kao poseban specijalitet(iznad 800 metara nadmorske visine svuda uspeva u planini) sa sirom na trpezama.

Ko zna možda če i ovde se nekad ponovo zabeleti stada ovaca, razigraju konji vrani i ponovo se kao nekada čuje plač dece i krene u šarenilu crnotravske nošnje (litaka) prema vašaru Čobancu(2.avgust).

Krajem 20. i početkom 21. veka se mahom svuda-pa i u Vusu prosečeni makadamski putevi, gde se može otići kolima i džipovima; tako da su stanovnici povezani sa Crnom Travom i Vlasotincem..

Danas na početku 21. veka potomci starih dunđera (zidara) Vusa- su nasledili svoje neimarstvo-građevinarstvo-postali dobri majstori zidari pečalbari širom Srbije

Mnogi u toku leta uživaju u blagodeti mirisa planiskih biljaka lekovitog sastava i prilikom berbe borovnice i jestivih gljiva.

* * *

Krsne slave: sv. Jovan i Pantale

* * *

Starine:

Turski Aga iz Leskovca hteo je da postane gospodar imanja od sela Ostrozub do sela Dobro Polje i Gare.

Stanovnici sela: Ostrozub, Bistrica, Krstićeve, Dobro Polje, Vus i Kozilo i mahale Sirovičine, sakupili su novac i 1840.godine otkupili imanja od turskog age, odnosno otkupili slobodu.

Svako je dobio prema je dobio prema uloženim sredstvima. Mita Pavlović kaže:“ Mi smo dobili livadu Čobanac, Razdeljinicu i Krštenicu, a ostali su dobili onoliko koliko su uložili para.“

Crkva u selo Dobro Polje je sagrađena 1860.godine, a upisivanje u knjigu rođenih i umrlih u crkvi počelo je 1879.godine.

Tada je dobropoljska parohija činila sela: Javorje, Gornja Bistrica, Donja Bistrica, Kozilo, Vus, Dobro Polje i Krstićeve (Krstićevo)-ukupno 293 domaćinstva sa 2334 duše, a opsluživao ih je jerej Stoilko Cvetković.

Garsku parohiju su činila sela: Donje Gare, Gornje Gare, Tegošnica, Jakovljevo i Krivi Del; sa ukupno 174 domaćinstva sa 1468 duša, a opsluživao ih je jerej Ćirilo Popović.

Stanovnici Vusa su kršzavani u crkvi u Dobro Polje i tu se venčavali. Bili su do početka Drugog svetskog rata pobožni i vernici pravoslavlja.

U tom vremenu se nesmetano slavile krsne slave i odlazilo na svetkovinama crkevinh parznika u okolnim mahalama i selima.

U zasoku Vus je postojala jedna vodenica a vodeničar je bio jedan iz roda Veličković.

Postojale su kovačke radnje i druge zanatske delatnosti:dunđeri(zidari)-građevinari koji su u20 veku bili poznati širom Srbije i Jugoslavije.

* * *

ISTORIJA

Stanovnici Vusa su uzimali učeščće u svim bunama i ratovima za slobodu protivu Turaka, Bugara i Nemaca.

Tako su sela –zaseoci: Vus, Kozilo, Bistrica su bila partizanska skloništa za partizane u Drugom svetskom ratu (1941-1945).

Spisak poginulih boraca, za vreme Drugog svetskog rata Crne Trave i okoline (Iz knjige Josif Stefanović „Žrtve fašizma 1941-1945.“)

1.) Stojanović J. Stojko, od Nemaca 6.4. 1944.g., Beograd-bivša jug. Kraljevska vojska;

2.) Stojilković LJ. Stojan, od Bugara, Čemernik-crnotravski odred NOP;

3.) Nikolić L. Stamenko, od Bugara 1944.g., Čemernik- Crnotravski odred NOP;

4.) Zdravković N. Bogomir, od Bugara 1944.g., Ruplje-crnotravski odred;

5.) Kostić M. Živko, od Bugara 12.5. 1944.g., Bistrica-komanda mesta,

6.) Momčilović A. Svetomir, od Šiptara, S. Boka-12. brigada ;

7.) Ranđelović O. Radomir, od Četnika 30.5. 1944.g., Bukovik- 7. srpska br.;

8.) Kostić M. Božilo, od Četnika 5.7.1944.g., B.Potok-7.sr.br.;

9.) Veličković D. Radomir, od Četnika 15.7. 1944.g., Konopnica-12.srp. brog.;

10.) Jović S. Dobrić, od Četnika 7.8. 1944.g., Knjaževac-7.br. 23.diviz.;

11.) Pavlović M. Danilo, od Nemaca, N.Pazar-12.br.22.div.;

12.) Petrović Đ. Milan, 16.4.1941.g. , Kragujevac;

13.) Zdravković J. Vojislav, od Četnika 15.7.1944, Sejanica (Grdelica)-poz.radnik NOP.

NAPOMENA: Spisak poginulih boraca i žrtve terora fašizma objavljen u okviru sela Dobro Polje (Crna Trava).

* * *

Poreklo prezimena i krsna slava po rodova (mahalama) (1970.g):

U selo su živele do 1970.g oko 20 kuća.

R o d o v i:

– Rod Stamenković:-krsna slava sv. Jovan,

– Rod Veličković:-krsna slava sv. Jovan,

– Rod Milenović:- krsna slava Pantale(ista sa svojim rodom Milenović u selo Kozilo)

– Rod Ranđelović (drugi rod u odnosu na Ranđelović u s. Dobro Polje koji slave sv. Ranđel):-krsna slava sv. Jovan,

– Rod Milošević (Miloš Milošević prizećen iz selo Jakovljevo za nevenku Veličković i uzeo ženinu krsnu slavu sv. Jovan):-krsna slava sv. Jovan.

Iseljeni:

– Vlasotince, Dobro Polje(žive), Radinac kod Smedereva, Beograd.

*

Zapis: mart 2014.g. Vlasotince

Kazivač: Bogoljub Vukadinović selo Kozilo-živi u Vlasotince

Zabeležio: Miroslav B Mladenović Mirac lokalni etnolog i istoričar Vlasotince

* * *

Topinimi (nazivi mesta):

– Vus, Malo Polje, Durine garine, Poštica, Kladanac, Jerčegovina, Jelkine Padine (Ostrozub), Velkovica, Pobijen Kamen, Rid…

* * *

NAPOMENA:

Ovde je izostavnjen RODOSLOV porekla prezimena, kao i dopuna višeetapnog raseljavanja stanovništa; dok se ne istraži poreklo rodova sa prezimenima iz vlasotinačko-crnotravsko-vlasinskoga kraja.

* * *

IZVORI:

[1] Radomir Kostadinović: Crna Trava i Crnotravci, Leskovac, 1968.

[2] Wikipedija:- http://sr.wikipedia.org/wiki/Crna_Trava

Izvorni tekst za Vikipediju pisao Miroslav Mladenović, Vlasotince –Vl 03:26, 4. avgust 2006. (CEST)

[3] Wikipedija:- http://sr.wikipedia.org/wiki/Vus

[4] Srećko S. Stanković: BROD– selo kod Crne Trave, KPZ Srbije, Beograd, 2006.

[5] Simon Simović-Monka:-PEČALBARSTVO I NEIMARSTVO crnotravskog kraja, 1983.g., Crna Trava

[6] Miroslav B Mladenović Mirac: ZAPISI Iz rukopisa -“Crna Trava i okolna sela ” ; 1970-2014.g, Vlasotince

[7] Kazivanja Bogoljuba Vukadinovića iz selo Kozilo-živi u Vlasotince; Zapis 2014.g. Vlasotince

* * *

Autor: Miroslav B. Mladenović Mirac, lokalni etnolog i istoričar i pisac pesama i priča na dijalektu juga Srbije

4. mart 2014.godine Vlasotince, Republika Srbija

 

 


Ostavi komentar

© 2012- 2013 POREKLO poreklo.rs

Scroll to top